Elk jaar wordt door het Europees Parlement een culturele hoofdstad van Europa gekozen. In 2018 wordt het weer een Nederlandse stad. De strijd voor kandidatuur is losgebarsten!
Culturele hoofdstad van Europa
Het initiatief van de Europese cultuurhoofsteden is opgezet om:
- de rijkdom en diversiteit van de Europese culturen te benadrukken;
- de culturele banden te vieren die Europeanen samen verbinden;
- mensen uit verschillende Europese landen in contact te brengen met elkaars cultuur en het bevorderen van wederzijds begrip;
- een gevoel van Europees burgerschap te bevorderen.
Bovendien hebben studies aangetoond dat het evenement een uitstekende gelegenheid is om:
- steden te vernieuwen
- hun imago te verbeteren in de ogen van hun eigen inwoners
- nieuwe vitaliteit te geven aan hun culturele leven
- hun internationale zichtbaarheid te verbeteren en toerisme te stimuleren
Selectieprocedure
Vanaf 2011 worden er jaarlijks niet 1 maar 2 culturele hoofdsteden gekozen. De volgorde van aangewezen lidstaten ligt vast. Vanaf 2013 zijn aangewezen gastlanden zelf verantwoordelijk voor de keuze van een stad. De bevoegde autoriteiten van de gastlanden publiceren een oproep tot kandidaatstelling 6 jaar van tevoren. Geïnteresseerde steden voor de titel moeten hun voorstel binnen 10 maanden indienen aan de hand van een vragenlijst.
Voorselectie: een panel van onafhankelijke cultuurexperts komen ongeveer 5 jaar voor aanvang samen om de eerste voorstellen te toetsen en om een shortlist van steden samen te stellen. De steden van die shortlist worden uitgenodigd om een verder uitgewerkte aanvraag te doen.
Definitieve selectie: het panel komt ongeveer 9 maanden na de voorselectie samen om de definitieve aanvragen te toetsen en om 1 stad per gastland aan te bevelen voor de titel. Het rapport met aanbevelingen wordt ingediend bij het gastland en de Europese Commissie (publicatie).
Nederlandse kandidaten 2018
Nederland was voor het laatst in 2001 gastland voor een Europese hoofdstad (Rotterdam). Zeventien jaar later is Nederland wederom gastland. De procedure om een stad te kiezen begint ongeveer zes jaar van tevoren. Nu dat moment dichterbij komt, barst de strijd los. Een overzicht van de meest recente kandidaten:
- BrabantStad: Breda, Eindhoven, Helmond, ‘s-Hertogenbosch, Tilburg en het ommeland (de provincie) zijn samen kandidaat;
- Gemeente Den Haag;
- Maastricht stelt zich kandidaat namens de hele Euregio Maas-Rijn;
- Gemeente Utrecht;
- Fryslân, met Leeuwarden als trekker.
